Nieuws Professionals


18 oktober, 2021

Wat te doen als cliënt echt wilsbekwaam is, maar notaris twijfelt en niet wil passeren?

Wat te doen als cliënt echt wilsbekwaam is, maar notaris twijfelt en niet wil passeren?

In de praktijk lopen cliënten van Zorginstellingen in de Gehandicaptenzorg er nog al eens tegenaan dat ze geen gebruik kunnen maken van hun zelfbeschikkingsrecht in de zorg of bij een notaris bij het opstellen van een testament. Dat heeft alles te maken met de wilsbekwaamheid van de cliënt. De term ‘wilsbekwaam’ duidt aan of iemand in staat is om voor zichzelf bepaalde beslissingen te nemen, de informatie begrijpt en begrijpt wat de gevolgen van zijn of haar besluit zijn. Als de arts of notaris daar niet van overtuigd is, kan/moet deze de wens van de cliënt naast zich neer leggen op grond van wilsonbekwaamheid.
Maar wat als je het daar niet mee eens bent?

Juridische toets voor wilsbekwaamheid bij het opstellen of wijzigen van een testament

De vraag of iemand wils(on)bekwaam is wordt vaak gehanteerd in relatie tot medische beslissingen en juridische beslissingen. Zo dient de notaris bij het opstellen of wijzigen van een testament te toetsen of de persoon die voor hem/haar zit wel in staat is om te overzien wat er al dan niet in het door hem/haar gewenste testament wordt opgenomen.

Het is meer concreet gezegd de verantwoordelijkheid van de notaris te toetsen en te beoordelen of de wil van degene die een testament wenst te maken gericht is op de juridische gevolgen van het testament en zo ja, of de betreffende persoon de rechtsgevolgen van het testament kan overzien.

Wanneer een notariële akte zoals een testament ondanks wilsonbekwaamheid door een notaris wordt gepasseerd, is deze op grond van de wet nietig. Dit betekent dat deze akte wordt geacht nooit rechtsgeldig tot stand te zijn gekomen.

Stappenplan Beoordeling Wilsbekwaamheid

Het kan zijn dat de notaris twijfelt of degene die voor hem zit, wilsbekwaam is. Bij twijfel gebruikt de notaris in veel gevallen het Stappenplan Beoordeling Wilsbekwaamheid. Dit stappenplan is opgesteld door de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie in samenwerking met Alzheimer Nederland, de Vereniging van Indicerende en Adviserende Artsen (VIA) en de Vereniging van Estate Planners in het Notariaat (EPN).

Het toetsen van de beslisvaardigheid door de notaris

Ook moet de beslisvaardigheid van de betrokken persoon door de notaris worden getoetst. Dit houdt in dat de notaris nagaat of degene die het testament opstelt c.q. wijzigt zijn/haar keuze helder kan verwoorden, hij/zij de informatie die hem/haar hierover wordt verstrekt begrijpt en overziet wat dit in zijn/haar specifieke situatie betekent. Als de notaris van mening is dat de betreffende persoon het voorgaande niet goed overziet, is hij verplicht om dienst te weigeren en kan het testament niet worden gepasseerd.

Het inschakelen van een VIA arts door de notaris

Het kan zijn dat de betrokken notaris twijfelt aan de wilsbekwaamheid van de persoon die zijn/haar testament wenst aan te passen. Iemand kan immers ook slechts ten aanzien van bepaalde beslissingen wilsonbekwaam, maar andere beslissingen juist wel goed overzien en begrijpen. Er is bij bijvoorbeeld dementie vaak gedurende langere tijd sprake van een grijs gebied waarin een persoon op wisselende momenten wel of niet ‘helder’ is. Dit maakt het voor een notaris des te moeilijker om de situatie juist in te schatten.

Omdat een notaris geen arts is, heeft deze de mogelijkheid om een onafhankelijke arts in te schakelen. De VIA heeft een register van artsen, die zijn opgeleid om de wilsbekwaamheid ten aanzien van notariële akten vast te stellen. Dat kan zelfs met terugwerkende kracht, als de arts de persoon, die de notariële akte heeft ondertekend, kan bezoeken of als voldoende informatie voorhanden is om de wilsbekwaamheid (achteraf) objectief vast te stellen.

Wie bepaalt de wilsbekwaamheid?

Een eventueel ingeschakelde VIA arts is niet degene die vaststelt of de betreffende persoon nog wilsbekwaam is. Het is de notaris die mede aan de hand van de medische verklaring van de VIA arts dient te beoordelen of de betrokken persoon in staat is om – kort gezegd – de gevolgen van het testament te overzien. Het antwoord op de vraag of iemand wilsbekwaam moet worden geacht, dient bij het opstellen of wijzigen van een testament aldus door de notaris te worden gegeven.
De verklaring van de VIA-arts biedt de notaris uiteraard wel houvast en legitimatie.

VIA Register Wilsbekwaamheid

Notarissen en andere professionals die over hun cliënt een verklaring omtrent wilsbekwaamheid nodig hebben in het kader van het opstellen van een akte, het in werking stellen van een levenstestament of anderszins kunnen in het register een arts in hun eigen regio vinden, die opgeleid is om een zorgvuldig tot stand gekomen verklaring over de wilsbekwaamheid te leveren. Op de website van de Vereniging Artsen Volksgezondheid kunt u per provincie kijken welke bedrijven/organisaties/zelfstandig werkende artsen in uw regio bevoegd zijn een verklaring omtrent wilsbekwaamheid af te geven.
https://vavolksgezondheid.nl/via-register/

In de meeste gevallen zijn bevoegd:

SBB Zorginstellingen
14 oktober 2021

Bronnen:
Blog 8 juli 2021 Sabrina de Jong van Silk Advocaten & Mediators
Website Vereniging Artsen Volksgezondheid


5 oktober, 2021

Gebruik DigiD en QR-code cliënten

In deze tijd wil iedereen graag een QR code hebben om te bewijzen dat je bent gevaccineerd en zonder problemen bij de horeca, musea en theaters naar binnen kunt.

De makkelijkste weg is om dat via de app te doen, maar daar heb je een DigiD voor nodig.

 

Een DigiD-code is strikt persoonlijk. Deze mag uitsluitend door de betrokkene zelf worden gebruikt.

Ook als je een wettelijk vertegenwoordiger hebt zoals een bewindvoerder, mentor of curator mag deze nooit jouw DigiD gebruiken!

Het is eigenlijk een digitale handtekening en je zet ook niet voor iemand anders zijn of haar handtekening. Logisch toch?

 

Maar wat als ik nu zelf geen DigiD heb of kan gebruiken maar ik juist in deze tijd wél een QR wil hebben, want anders kan ik nergens meer naar binnen?

 

Gelukkig is het ook zonder DigiD mogelijk om een papieren QR-code van je corona vaccinatiebewijs aan te vragen.

Soms kan dat via de zorginstelling, maar vaak kun je het ook zelf doen, of via een familielid of mentor.

Je hebt alleen het BSN-nummer van de client nodig en de 4 cijfers van de postcode van het adres waarmee hij/zij ingeschreven staat bij de basis-administratie van de gemeente. Voorwaarde is wel dat de vaccinatie geregistreerd is bij het RIVM.

 

Je belt naar 0800-1351 en je vraagt om door verbonden te worden met de helpdesk print vaccinatiebewijs (nummer 921003).

Zij sturen een vaccinatiebewijs/coronabewijs op papier naar mensen die niet over DigiD en/of een mobieltje/computer beschikken.

Je krijgt dan een bandje aan de lijn met instructies.

Je kunt daar dan het BSN-nummer en de 4 cijfers van de postcode van het woonadres van de cliënt intoetsen.

De papieren versie van de QR wordt dan naar het woonadres van de cliënt gestuurd.

 

Succes!


13 oktober, 2020

Wie zal dat betalen?

Als een cliënt in een Wlz-instelling verblijft, komen een aantal voorzieningen die normaal voor zijn/haar eigen rekening zijn, ten laste van de instelling. Hier zitten veel verschillen in en het is niet altijd duidelijk of zaken terecht al dan niet worden doorbelast. De faciliteiten verschillen ook per instelling en kunnen deels ook nog eens afhankelijk zijn van de zorgindicatie van de cliënt.
Voor veel familieleden en begeleiding een lastige problematiek die vaak tot discussie leidt.

SBB Zorginstellingen heeft over deze problematiek een notitie gepubliceerd.

Soms is het duidelijk, soms niet, maar dan geeft de notitie in ieder geval inzicht in de hoofdlijn en denkrichting per onderdeel.

De notitie is in principe een intern document van SBB Zorginstellingen, we delen deze informatie sans prejudice met u om u in de discussies hieromtrent enig houvast te bieden. De informatie is naar beste weten bij elkaar gebracht. Dit document is een levend stuk dat steeds verder zal worden aangevuld.

Klik hier voor de meest actuele versie


27 juni, 2019

Erven en testament

Wilsbekwaamheid en testament
Iemand die zelfstandig een beslissing kan nemen en de gevolgen van die beslissing overziet, noemen we wilsbekwaam. Het is belangrijk om zeker te weten dat betrokkene wilsbekwaam is voordat een notariële akte wordt opgesteld en gepasseerd.
De notaris toetst bij iedere rechtshandeling en overeenkomst of iemand aan zijn tafel wilsbekwaam is. Ook bij het afsluiten van een testament of levenstestament.

Vaststellen wilsonbekwaamheid
Begrijpt betrokkene de gestelde vragen? Kan betrokkene in eigen woorden vertellen wat hij/zij wil regelen en waarom? Het is soms moeilijk om vast te stellen wanneer iemand wilsonbekwaam is. Ook kan het per situatie verschillen.
Je kunt u door rouw, ziekte of medicijngebruik tijdelijk wilsonbekwaam zijn. Bij twijfel kan de notaris de hulp inroepen van een gespecialiseerde en onafhankelijke arts, bijvoorbeeld een VIA-arts. Daar is de toestemming van betrokkene voor nodig.

Curatele, bewind en testament
Een onder bewind gestelde is handelingsbekwaam en kan en mag een testament laten opstellen. Uiteraard zal de notaris altijd de wils(on)bekwaamheid vaststellen zoals hierboven omschreven.
Zelfs iemand die wegens een verstandelijke beperking onder curatele is gesteld is kan onder voorwaarden een testament laten maken, al zijn dit soort situaties wel uitzonderlijk.
De kantonrechter zal in een hoorzitting beoordelen of de verstandelijke beperking de onder curatele gestelde niet verhindert om de gevolgen van het testeren voldoende te overzien.
Als die beoordeling positief is geeft de kantonrechter toestemming om door tussenkomst van een notaris een testament te maken.
Voordat de akte wordt ondertekend moet aan de kantonrechter een concept van het testament worden voorgelegd, zodat deze een beslissing kan nemen over het verlenen van een definitieve toestemming.

Erven door een onder curatele of onder bewind gestelde
Een onder curatele of bewind geplaatste persoon kan uiteraard ook begunstigde zijn in een nalatenschap. De curator of bewindvoerder dient in voorkomend geval de kantonrechter zo snel mogelijk te informeren.
De bewindvoerder of curator dient de nalatenschap altijd beneficiair te aanvaarden. Om de nalatenschap namens de erfgenaam te verwerpen heeft de curator of bewindvoerder toestemming nodig van de kantonrechter.
Ook heeft de curator toestemming nodig van de kantonrechter bij de verdeling van de nalatenschap en om te procederen namens de erfgenaam in de afwikkeling van de nalatenschap.
Verder dienen de curator en bewindvoerder er op toe te zien dat betrokkene niet in zijn/haar rechten wordt aangetast en dienen zij in voorkomend geval een beroep te doen op de legitieme portie.

SBB Zorginstellingen heeft haar roots in de zorg en kent als geen ander de behoeften van mensen met een beperking.
Als vaste partner van de zorginstellingen Dichterbij, Pluryn, Zideris en IrisZorg bieden wij cliënten van deze instellingen maatwerk bewindvoering en inkomensbeheer.


26 juni, 2019

Handelings(on)bekwaam of wils(on)bekwaam, hoe zit het ook al weer?

Wat is handelingsbekwaam?

Wanneer iemand 18 jaar of ouder is, is hij/zij meerderjarig. Volgens de wet is hij/zij dan ook handelingsbekwaam. Dat betekent dat hij zelfstandig rechtshandelingen mag verrichten en daar ook verantwoordelijk voor is. Hij mag dingen kopen, een contract afsluiten, geld lenen, trouwen, scheiden etc. Daar hoef je niets voor te doen, als je 18 wordt, wordt je automatisch handelingsbekwaam volgens de wet.

Soms kunnen meerderjarige mensen hun eigen belangen niet goed behartigen. Ze overzien de consequenties van hun beslissingen niet en kunnen daardoor niet altijd de juiste beslissingen nemen. Dat kan gelden voor bijvoorbeeld mensen met een verstandelijke beperking, mensen met psychiatrische problematiek, mensen met een verslavingsproblematiek en mensen met dementie. Ook zij worden als ze 18 worden en er niets wordt gedaan, vanzelf handelingsbekwaam.

Wat is handelingsonbekwaam?

Handelingsonbekwaamheid is door de wetgever ingevoerd om kwetsbare mensen die hun belangen niet goed kunnen behartigen, te beschermen in het rechtsverkeer. Dit kan worden ingeroepen door iemand onder curatele te plaatsen. Wanneer iemand onder curatele gesteld is, is hij automatisch handelingsonbekwaam. Alle rechtshandelingen die hij verricht zonder toestemming van de curator kunnen door die curator ongedaan worden gemaakt.

Het houdt in dat de handelingsonbekwame niet mag optreden in het recht (tenminste niet zonder toestemming) en dat wanneer hij dat wel doet, de curator de door de onder curatele gestelde gesloten overeenkomst ongedaan kan maken.
Als er door de onder curatele gestelde een bedrag is betaald, kan de curator dit bedrag terugvorderen van degene die met de onder curatele gestelde zaken heeft gedaan.

Om een derde, die misschien niet wist dat hij met een onder curatele gestelde persoon zaken deed, te beschermen is bepaald dat een curatele gepubliceerd moet worden. Deze bekendmaking gebeurt in de Staatscourant en in het landelijk curateleregister.

Bij een onder bewind stelling blijft de persoon in kwestie handelingsbekwaam, maar mag hij/zij niet meer zelf beslissen over zijn goederen en vermogen. Zo nodig kan ook een onder bewind gestelde persoon worden opgenomen in het curateleregister.

Bij mentorschap kan en mag de betrokkenen niet meer beslissen over zijn persoonlijke verzorging, behandeling en begeleiding.

Verschil wilsonbekwaam en handelingsonbekwaam

Wilsonbekwaamheid wordt op enkele plaatsen in de wet omschreven als ‘niet in staat zijn tot een redelijke waardering van zijn belangen ter zake’. Dit ‘ter zake’ duidt er op dat het gaat om een bepaalde aangelegenheid of situatie. Iemand kan ten aanzien van zijn medicatie wilsonbekwaam zijn en ten aanzien van het omgaan met geld wilsbekwaam. Handelingsonbekwaamheid wil zeggen dat iemand iets niet mag, terwijl wilsonbekwaamheid inhoudt dat iemand iets niet kan, de gevolgen ervan niet overziet, het niet snapt.

Juist in die situaties van wilsonbekwaamheid is het gewenst een passende voorziening te treffen ter bescherming van betrokkene.

Beschermen waar nodig; ruimte bieden en zelfstandigheid bevorderen waar mogelijk.

SBB Zorginstellingen heeft haar roots in de zorg en kent als geen ander de behoeften van mensen met een beperking.

Als vaste partner van de zorginstellingen Dichterbij, Pluryn, Zideris en IrisZorg bieden wij cliënten van deze instellingen maatwerk bewindvoering en inkomensbeheer.


25 juni, 2019

SBB zorg(t) voor de zorg

Het is er allemaal niet makkelijker op geworden met alle regeltjes, online diensten, ingewikkelde brieven, formulieren en procedures. Bewoners van zorginstellingen behoren tot een zeer kwetsbare groep. Wij vinden dat deze mensen, met hun unieke karakters, bescherming verdienen. Daar hebben wij ons bewust op toegelegd.

SBB Zorginstellingen heeft haar roots in de zorg en kent als geen ander de behoeften van mensen met een beperking of andere zorgvraag. Als vaste partner van de zorginstellingen Dichterbij, Pluryn, Zideris en IrisZorg verzorgen wij o.a. budgetbeheer en bewindvoering voor ruim 2.000 cliënten in Midden- en Zuidoost Nederland. 

Hoe?

Ons maatwerk concept gaat uit van een individuele begroting per cliënt. Van daaruit werken we aan optimalisatie van het inkomen, een evenwichtig uitgavenpatroon, het doen van betalingen en het voeren van de administratie. Het geld staat veilig op een beheer- en of spaarrekening van de cliënt zelf.

De cliënt ontvangt leefgeld passend bij zijn/haar situatie. Als het kan via een leefgeldrekening of zo nodig contant.Bij budgetbeheer is de cliënt volledig rechtsbevoegd en laat hij of zij zich vrijwillig door ons bijstaan.

Bij coaching familiebewind adviseren en faciliteren wij de familiebewindvoerder of –curator. In veel gevallen wordt SBB Zorginstellingen zelf als professioneel bewindvoerder benoemd door de rechtbank.Om optimaal invulling te kunnen geven aan de verwachtingen en dromen van de cliënt wordt uiteraard altijd rekening gehouden met de wensen van naaste familie en de begeleiding én de wensen en mogelijkheden van de client zelf. Zelf doen wat zelf kan, overnemen wat moet.

Wie?

Wij zijn een betrouwbare partner, transparant naar cliënten, familie en begeleiding. SBB Zorginstellingen is een stichting zonder winstoogmerk en is vrijgesteld van BTW. 

SBB Zorginstellingen is lid van de Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland en de branchevereniging BPBI. Wij beschikken over een vergunning van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en worden jaarlijks getoetst door de rechtbank en de BPBI. SBB Zorginstellingen voldoet dus aan de hoogste kwaliteitsnorm.

SBB Zorg(t)
Professioneel, Persoonlijk en Betrokken.